Thôn không phải là một cấp hành chính mà là tổ chức tự quản của cộng đồng dân cư có chung địa bàn cư trú trong một khu vực ở cấp xã; là nơi thực hiện dân chủ trực tiếp và rộng rãi để phát huy các hình thức hoạt động tự quản, tổ chức Nhân dân thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nhiệm vụ cấp trên giao. Trưởng thôn có vai trò đặc biệt quan trọng, là người trực tiếp nhận và truyền đạt, hướng dẫn, tổ chức thực hiện nhiệm vụ từ chính quyền cấp xã. Do đó, Hội nghị bầu cử Trưởng thôn được xem là ngày hội để người dân trong lựa chọn người đại diện đứng ra quản lý, thực hiện các mặt hoạt động đời sống trong địa bàn dân cư.
Nhan dan thon Van Xuan, An Hoa di bo phieu bau cu Truong thon
Vừa qua, theo chỉ đạo của UBND huyện tại Công văn số 916/UBND ngày  07/7/2020 về việc tổ chức bầu cử Trưởng thôn nhiệm kỳ 2020-2022, tất cả các thôn trên địa bàn huyện đã đồng loạt tổ chức Hội nghị bầu cử Trưởng thôn vào ngày 02/8/2020.
 Hội nghị bầu cử Trưởng thôn nhiệm kỳ này có 57 tổ bầu cử ở 57 thôn. Tổng số cử tri đại diện hộ gia đình là 9.318 hộ. Tổng số cử tri đại diện hộ gia đình tham gia dự bầu cử là 9.213 hộ, đạt 98,9%, trong đó có 5 xã, thị trấn có hộ dân tham gia dự bầu đạt 100% (An Hòa, An Tân, An Nghĩa, An Hưng, thị trấn An Lão). Hình thức bầu cử là bỏ phiếu kín. Trước đó, UBND các xã, thị trấn đã kịp thời phối hợp với các ban ngành, đoàn thể cùng cấp triển khai kế hoạch và tăng cường công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện các quyền, trách nhiệm của cử tri đại diện hộ tham gia bầu cử đầy đủ; tổ chức thông tin những quy định cơ bản về địa điểm, thời gian bầu cử, địa điểm niêm yết danh sách cử tri; thông tin về danh sách ứng cử viên ở từng thôn nên cử tri hộ tham gia đi bầu đầy đủ. Cuộc bầu cử diễn ra đúng luật, an toàn, đảm bảo an ninh trật tự trong không khí vui tươi phấn khởi của đông đảo nhân dân, không phát sinh đơn thư tố cáo, khiếu nại.
Kết quả bầu cử ngày 02/8/2020, có 56/57 thôn có ứng viên trúng cử Trưởng thôn. Riêng thôn Vạn Xuân, xã An Hòa không có ứng viên trúng cử nên tổ chức bầu cử lần 2 vào ngày 09/8/2020. Tổng kết cuộc bầu cử, toàn huyện có 57 người trúng cử ở 57 thôn. Trong đó có 56 đảng viên, 4 nữ, 38 người dân tộc thiểu số, 31 người tái đắc cử. Về trình độ văn hóa, đã tốt nghiệp THPT 25 người, THCS 29 người, tiểu học 3 người. Về trình độ chuyên môn, có 9 người được đào tạo trình độ chuyên môn từ sơ cấp trở lên. Về lý luận chính trị trình độ sơ cấp trở lên có 5 người đã qua đào tạo. Đến nay, toàn bộ các xã, thị trấn đã hoàn thành việc công nhận kết quả bầu cử, đảm bảo yêu cầu tiến độ theo chỉ đạo của huyện
Nhiệm kỳ Trưởng thôn 2020-2022 có một số điểm mới so với trước. Đó là: Kể từ năm 2020, nhiệm kỳ của Trưởng thôn phải thống nhất theo nhiệm kỳ của Chi bộ thôn. Trưởng thôn có nhiệm kỳ 2 năm rưỡi hoặc 5 năm do UBND cấp tỉnh quy định thống nhất và phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Ở tỉnh ta, UBND tỉnh quy định nhiệm kỳ Trưởng thôn (Trưởng thôn, Trưởng khu phố nói chung) là 2 năm rưỡi. (Theo Quy chế tổ chức và hoạt động của thôn, khu phố trên địa bàn tỉnh Bình Định ban hành kèm theo Quyết định số 59/2019/QĐ-UBND ngày 13/12/2019 của UBND tỉnh). Nhiệm kỳ này cũng không chọn ra Phó trưởng thôn như trước. Ở những nơi còn bố trí Phó Trưởng thôn thì thực hiện kiêm nhiệm (Bí thư chi bộ kiêm Phó Trưởng thôn, Mặt trận thôn kiêm Phó Trưởng thôn). Người kiêm nhiệm được hưởng 100% mức phụ cấp của chức danh kiêm nhiệm.
Tiếp tục quán triệt chủ trương của Huyện ủy, UBND huyện từ nhiệm kỳ trước, nhiệm kỳ này, UBND các xã, thị trấn phối hợp với UBMT cùng cấp thực hiện tốt công tác hiệp thương, lựa chọn ứng viên trong hàng ngũ của Đảng. Kết quả, có trong 56/57 Trưởng thôn đã là đảng viên, 1 Trưởng thôn đang đã được giới thiệu kết nạp Đảng. Khi Trưởng thôn là đảng viên sẽ có điều kiện trực tiếp cùng chi ủy, chi bộ bàn bạc, xây dựng nghị quyết sát thực tiễn hơn, nắm chắc và triển khai nghị quyết một cách thuận lợi, tạo hiệu quả tích cực và niềm tin trong cộng đồng dân cư. Cần nói thêm, tiêu chuẩn “Trưởng thôn phải là đảng viên” không có quy định pháp luật hiện hành về tiêu chuẩn Trưởng thôn. Tuy nhiên, theo yêu cầu thực tiễn, tiêu chí này đã trở nên quan trọng, cấp thiết được đảng ủy, chính quyền các cấp chú trọng và được quần chúng Nhân dân ủng hộ.
Ngoài ra, tuổi đời của Trưởng thôn cũng đang có xu hướng “trẻ hóa”. Trưởng thôn trẻ nhất sinh năm 1997. Trình độ chuyên môn cũng nâng lên so với những nhiệm kỳ trước (2 đại học, 6 trung cấp, 1 sơ cấp). Đây chính là cơ sở để Nhân dân đặt niềm tin vào đội ngũ cán bộ thôn có đủ uy tín, năng lực đứng ra tổ chức, quản lý mọi mặt hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội và xây dựng khối đại đoàn kết ở địa bàn dân cư.
Thực tế cho thấy, để làm tốt vai trò trưởng thôn, hơn ai hết bản thân họ không chỉ là những người sát dân, gần dân, hiểu dân nhất, mà còn cần phải có sự nhiệt tình, tâm huyết, có tinh thần trách nhiệm cao. Thế nhưng mức phụ cấp hàng tháng đối với Trưởng thôn vẫn còn thấp (0,7 so với mức lương cơ sở) mặc dù mức khoán kinh phí tỉnh ta quy định đã cao hơn so với mức quy định chung của Chính phủ. Vậy nên, lắm khi công cuộc tìm kiếm ứng viên chịu “ăn cơm nhà vác tù và hàng tổng” gặp không ít khó khăn. Song, với những kết quả đạt được qua hội nghị bầu cử lần này, chúng ta hoàn toàn có thể tin tưởng một nhiệm kỳ Trưởng thôn đạt nhiều thành công tốt đẹp./.
 

Tác giả bài viết: T.Y